با تشدید بحران انرژی ناشی از جنگ علیه ایران و ادامه اختلال در تردد نفتکشها از تنگه هرمز، هند بهعنوان سومین واردکننده بزرگ نفت جهان، نخستین نشانههای فشار اقتصادی ناشی از این بحران را تجربه میکند. دولت دهلینو روز جمعه اعلام کرد که قیمت پترول و دیزل را حدود سه درصد افزایش داده است؛ اقدامی که به گفته مقامها برای جبران زیانهای ناشی از کمبود عرضه و افزایش هزینه واردات انرژی انجام شده است.
بر اساس اعلام دولت هند، قیمت پترول با افزایش سه روپیهای به ۹۷.۷۷ روپیه در هر لیتر و قیمت دیزل به ۹۰.۶۷ روپیه رسیده است. هند حدود ۹۰ درصد نفت مورد نیاز خود را از خارج وارد میکند و نزدیک به نیمی از نفت خام این کشور از مسیر تنگه هرمز عبور میکند؛ مسیری که در پی جنگ امریکا و اسرائیل علیه ایران با اختلالات جدی مواجه شده است.
دهلینو تا پیش از این تلاش میکرد افزایش قیمت جهانی نفت را به مصرفکنندگان منتقل نکند و به همین دلیل یکی از آخرین اقتصادهای بزرگ جهان بود که قیمت سوخت در بازار داخلی را ثابت نگه داشته بود. با این حال، فشار فزاینده بحران انرژی اکنون دولت نارندرا مودی را وادار به اتخاذ سیاستهای صرفهجویانه کرده است.
نارندرا مودی، نخستوزیر هند، در روزهای اخیر از شهروندان خواسته است تا «اقدامات ریاضتی داوطلبانه» را در پیش بگیرند. او صرفهجویی در مصرف سوخت را اقدامی «میهنپرستانه» توصیف کرده و از مردم خواسته تا در صورت امکان از خانه کار کنند، سفرهای خارجی خود را کاهش دهند و استفاده از حملونقل عمومی و خودروهای اشتراکی را افزایش دهند.
در همین راستا، ایالت دهلی نخستین منطقهای بود که اجرای سیاستهای ریاضتی را آغاز کرد. مقامهای محلی اعلام کردند برخی کارمندان دولت موظف خواهند بود دو روز در هفته از خانه کار کنند و شرکتهای خصوصی نیز به اجرای سیاستهای مشابه تشویق شدهاند. این برنامه ۹۰ روزه با هدف کاهش مصرف سوخت و کنترل فشار ناشی از بحران انرژی اجرا میشود.
در کنار این اقدامات، دولت هند روند استفاده از سوختهای زیستی را نیز سرعت بخشیده است. بسیاری از جایگاههای سوخت اکنون پترول حاوی ۲۰ درصد اتانول عرضه میکنند و دولت در حال بررسی گسترش استفاده از سوختهای دارای ۸۵ تا ۱۰۰ درصد اتانول در موترهای سازگار است. با این حال، کارشناسان هشدار دادهاند که توسعه گسترده سوختهای زیستی میتواند پیامدهای زیستمحیطی و اقتصادی تازهای به همراه داشته باشد.
همزمان با تشدید نگرانیها درباره امنیت انرژی، هند روز جمعه از امضای توافقنامههایی با امارت متحده عربی در حوزه نفت، گاز و همکاریهای دفاعی خبر داد. وزارت خارجه هند اعلام کرده که این توافقها بخشی از تلاش دهلینو برای تقویت امنیت انرژی در بحبوحه بحران منطقهای است.
در همین حال، مخالفان دولت هند میگویند که نارندرا مودی افزایش قیمت سوخت را تا پایان انتخابات ایالتی به تعویق انداخته بود تا از پیامدهای سیاسی آن جلوگیری کند. حزب حاکم بهاراتیا جاناتا در انتخابات اخیر موفق شد در دو ایالت از چهار ایالت پیروز شود و نفوذ سیاسی خود را گسترش دهد.
افزایش قیمت سوخت اما با واکنش منفی بخشی از شهروندان مواجه شده است. مانوج کومار، راننده تاکسی ۴۸ ساله در دهلینو، به خبرگزاری آسوشیتدپرس گفت: «برای مردم عادی حتی یک روپیه هم اهمیت دارد. مردم از صبح تا شب کار میکنند تا فقط هزینههای زندگی را تأمین کنند، اما دولت این وضعیت را نمیبیند.»
