دارون عجماوغلو، برنده جایزه نوبل اقتصاد و استاد دانشگاه MIT، در تحلیلی از سیاستهای خارجی دونالد ترامپ هشدار داده است که جنگ با ایران میتواند پیامدهای عمیق و بلندمدتی برای اقتصاد، دموکراسی و جایگاه جهانی ایالات متحده به همراه داشته باشد.
به باور او، سیاستهای مداخلهجویانه آمریکا در خاورمیانه نهتنها امنیت جهانی را تضعیف کرده، بلکه قدرت نرم این کشور – یعنی توانایی اقناع و جذب دیگران – را نیز بهشدت کاهش داده است. عجماوغلو با اشاره به تجربههای تاریخی، از جمله کودتای ۱۹۵۳ علیه دولت محمد مصدق، تأکید میکند که مداخلات آمریکا غالباً به پیامدهای پیشبینینشده و ماندگار منجر شدهاند.
این اقتصاددان معتقد است جنگ اخیر علیه ایران، بدون برنامهریزی دقیق و فاقد استراتژی خروج، میتواند جایگاه بینالمللی آمریکا را بیش از پیش تضعیف کند. به گفته او، نمایش مکرر قدرت سخت – بهویژه در غیاب توجیه منطقی – باعث واکنش منفی افکار عمومی جهانی شده و به فرسایش قدرت نرم آمریکا دامن زده است.
عجماوغلو همچنین هشدار میدهد که این جنگ میتواند با واکنشهای شدید ایران همراه شود و بیثباتی در منطقه را تشدید کند. او به نقش کلیدی اشاره کرده و آن را یکی از اهرمهای مهم ایران در تأثیرگذاری بر بازار انرژی جهانی میداند؛ عاملی که میتواند موجب افزایش قیمت نفت، رشد تورم و فشار بر اقتصاد جهانی شود.
به گفته وی، افزایش قیمت انرژی و نااطمینانی در بازارهای جهانی، سرمایهگذاری را کاهش داده و رشد اقتصادی را کند خواهد کرد؛ روندی که در نهایت به افزایش بیکاری و فشار بیشتر بر دولتها، بهویژه در آمریکا، منجر میشود.
عجماوغلو در بخش دیگری از تحلیل خود تأکید میکند که برخلاف برخی تصورات، ساختار سیاسی ایران بهگونهای نیست که با حذف رهبری دچار فروپاشی شود و چنین محاسبهای از سوی سیاستگذاران آمریکایی، نادرست و پرهزینه خواهد بود.
او همچنین به پیامدهای داخلی این جنگ در ایالات متحده اشاره کرده و میگوید که دونالد ترامپ ممکن است بهای سیاسی سنگینی در انتخابات میاندورهای بپردازد. به باور وی، تشدید شکافهای سیاسی و افزایش قطبیسازی جامعه آمریکا، از دیگر نتایج احتمالی این بحران خواهد بود.
در مجموع، عجماوغلو نتیجهگیری میکند که هزینههای این جنگ در نهایت بر دوش شهروندان آمریکایی قرار خواهد گرفت و این بحران میتواند آسیبهای عمیقتری به دموکراسی، ثبات اجتماعی و تابآوری اقتصادی ایالات متحده وارد کند.