آفاق خبري آژانس؛ کابل: تهران د روسیې په ګډوه د افغانستان د بدلونونو په اړه د ګاوڼدیو هېوادونو د ځانګړو استازو د غونډې کوربه وو.
په دې غونډه کې د ایران بهرنیو چارو وزیر سید عباس عراقچي، د لویدیځ او ناټو د سیمه ییزو او امنیتي تګلارو په اړه نیوکه وکړه او وویل چې له بهر څخه تحمیل شوې پریکړې نه یوازې د افغانستان له ثبات سره مرسته نه ده کړې، بلکې بحرانونه یې هم لا پسې زیات کړي دي.
نوموړي د افغانستان د دوامداره امنیت لپاره د سیمه ییزې تګلارې، له ګاونډیانو سره د همکارۍ او په ډیالوګ او ګډو ګټو تکیه کولو پر اړتیا ټینګار وکړ.
د ایران بهرنیو چارو وزیر سید عباس عراقچي وایي:«نن ورځ، تر بل هر وخت زیات، زموږ سیمه د افغانستان په شاوخوا کې د همکارۍ لپاره یو همغږي او دوامداره چوکاټ ته اړتیا لري؛ یو چوکاټ چې ځان له برخې اخیستونکو سیالیو څخه لرې کوي او د ګډو ګټو او ګډ امنیت په همغږۍ تکیه کوي. په دې لاره کې، موږ په خبرو اترو، متقابل درناوي، او عملي همکارۍ ټینګار کوو. موږ باور لرو چې زموږ د سیمې راتلونکی په ګډ حکمت او مسؤلانه چلند پورې اړه لري، او دا چې سیمه ییزه همکاري کولی شي په افغانستان کې د ثبات او سوکالۍ لپاره کلیدي رول ولوبوي.»
د ایران د بهرنیو چارو وزیر د افغانستان په ځانګړي دریځ ټینګار وکړ او وویل چې دا هیواد د منځنۍ آسیا، لویدیځې او سویلي آسیا ترمنځ د نښلونکي موقعیت له امله په سیمه کې یو پرېکنده رول لوبوي.
نوموړي زیاته کړه چې د افغانستان ثبات او پرمختګ یوه ستراتیژیکه اړتیا ده او د هیواد امنیت په مستقیم ډول د ګاونډیانو په ګټو اغیزه کوي.
عراقچي دغه راز ټینګار وکړ چې د ټرانزیټ، سوداګرۍ او انرژۍ پیاوړتیا افغانستان په سیمه کې یوه حیاتي اړیکه ګرځولې او د ګاونډیانو ترمنځ منظمې خبرې اترې یوه ستراتیژیکه اړتیا ده.
د ایران بهرنیو چارو وزیر سید عباس عراقچي وايي:« جیو اقتصادي موقعیت افغانستان د منځنۍ آسیا، لویدیځې آسیا او سویلي آسیا د مخابراتي شبکو په مرکز کې ځای پر ځای کوي. له همدې امله، د افغانستان ثبات او پرمختګ نه یوازې یوه انساني اړتیا ده، بلکې دا د ټولې سیمې لپاره یوه ستراتیژیکه اړتیا هم ده. د تیرو څو لسیزو تجربې په څرګنده توګه ښودلې چې په افغانستان کې امنیت، پرمختګ او سوکالي د ټولو ګاونډیو هیوادونو له ګټو سره مستقیم تړاو لري.»
په دې غونډه کې، د افغانستان لپاره د پاکستان ځانګړي استازي د ترهګرۍ په اړه د اسلام آباد د اندیښنو د حل کولو پر اړتیا ټینګار وکړ او د سیمه ییزې سولې، پرمختګ او امنیت د پیاوړتیا لپاره یې د خپل هیواد پر هڅو ټینګار وکړ.
د افغانستان لپاره د پاکستان ځانګړی استازی محمد صادق خان وایي:« پاکستان خپل دریځ بیا تکراروي چې د ترهګرۍ په اړه د اسلام آباد اندیښنې باید په قاطع ډول حل شي. پاکستان په سیمه کې د سولې، پرمختګ او امنیت د ودې په لټه کې دی.»
بل لور ته، د ایران د بهرنیو چارو وزارت ویاند اسماعیل بقايي وايي، چې ایران له افغانستان او پاکستان سره اوږده پوله لري او په سیمه کې هر ډول تاوتریخوالی پر هیواد اغیز کوي.
نوموړي زیاته کړه چې ایران افغانستان ته په غونډو کې د ګډون بلنه ورکړې وه، خو دغه هیواد پریکړه وکړه چې ګډون ونه کړي او تهران د دې درناوی کوي.
د ایران بهرنیو چارو وزارت ویاند اسماعیل بقايي وایي:«موږ ټولو دغو هېوادونو ته د ګډون بلنه ورکړې ده. افغانستان ته هم بلنه ورکړل شوې وه او موږ غوښتل چې په دې غونډه کې ګډون وکړي. موږ باور لرو چې په داسې پروسو کې د افغانستان ګډون کولی شي د افغانستان او ګاونډیو هېوادونو ترمنځ د تفاهم پیاوړتیا او د ستونزو حل کې مرسته وکړي. په هرصورت، نه ګډون د افغانستان خپله پریکړه وه او موږ دې پریکړې ته درناوی کوو.»
تر دې مخکې د اسلامي امارت د بهرنیو چارو وزارت اعلان کړی وو چې د تهران په غونډه کې له رسمي بلنې سره سره به افغان پلاوی پکې ګډون ونه کړي او سیمه ییز تعاملات به د دوه اړخیزو میکانیزمونو او شته چوکاټونو له لارې دوام ومومي.