در ششمین و آخرین روز آتشبس موقت میان کابل و اسلامآباد، وضعیت در مرزهای دو کشور همچنان شکننده گزارش میشود. با وجود توافق بر کاهش تنشها، موارد متعددی از نقض آتشبس از سوی نیروهای پاکستانی ثبت شده است. این نقضها نگرانیها را درباره دوام و احتمال بازگشت به درگیریهای گستردهتر را بیشتر کرده است.
در همین راستا، برخی آگاهان و تحلیلگران سیاسی معتقدند که تنشها میان بازیگران مختلف در کابل و اسلامآباد، بیارتباط با تحولات گستردهتر در منطقه خاورمیانه نیست؛ به گفته آنها، شبکههای نفوذ، جریانهای ایدئولوژیک و تغییر موازنه قدرت در این منطقه، گاه موجب تشدید یا کاهش این تنشها میشود.
روح الله هوتک، آگاه مسایل سیاسی، در این مورد میگوید:«ما میدانیم که این جنگ بهگونه مستقیم با درگیریهای خارجی، از جمله تنشهای مرتبط با ایالات متحده آمریکا و ایران پیوند ندارد و بیشتر ریشه در مسائل منطقهای دارد. با این حال، برخی تحولات بینالمللی میتواند بهصورت غیرمستقیم بر وضعیت تأثیر بگذارد. در همین حال، گفته میشود که پاکستان تلاش کرده با مراجعه به روسیه زمینه میانجیگری را فراهم کند تا تنشها میان افغانستان و پاکستان کاهش یابد. اکنون باید دید این تلاشها تا چه حد به نتیجه میرسد.»
اختر محمد راسخ، آگاه دیگر مسایل سیاسی، در این مورد به خبرگزاری آفاق اظهار داشت: «جنگ میان پاکستان و افغانستان تا زمانی پایان نمییابد که پاکستان استراتژی خود را در قبال افغانستان و مردم آن تغییر ندهد. همانگونه که میدانید، پاکستان نزدیک به نیم قرن، یعنی حدود پنجاه سال، برای تضعیف نظام جمهوری، نابودی نیروهای نظامی و ایجاد تفرقه و بیثباتی در جغرافیای افغانستان فعالیت کرده است. آنان از طریق جنگهای نیابتی و استفاده از گروههای مختلف، افغانستان را با مشکلات جدی روبهرو ساختهاند.»
از سوی هم، میاگل وثیق آگاه روابط بینالملل، به این باور است که اسلامآباد همواره تلاش کرده است تا حکومتهای افغانستان را تضعیف کرده و با ایجاد بیثباتی، زمینه نفوذ خود را در کشور گسترش دهد. او افزود: «پاکستان از زمان تأسیس خود همواره تلاش کرده حکومتهای افغانستان را تضعیف کند و با حمایت از مخالفان، بیثباتی ایجاد نماید؛ و امروز نیز به دنبال شکلگیری حکومتی ضعیف و وابسته در افغانستان است.»
پس از پایان آتشبس موقت که به مناسبت عید سعید فطر میان کابل و اسلامآباد برقرار شده بود، اکنون نگاهها به گامهای بعدی دو طرف و سازوکارهای مدیریت تنش معطوف شده است؛ تجربه نشان میدهد که بدون تضمینهای قابلاعتماد و مکانیزمهای شفاف نظارتی، بازگشت به رویارویی و تشدید درگیریها دور از انتظار نخواهد بود.