در سیوپنجمین روز جنگ تحمیلی امریکا و اسرائیل علیه ایران، نشانهها از عبور این درگیری از مرزهای متعارف و اخلاقی جنگ، بیش از هر زمان دیگری آشکار شده؛ حملاتی که دیگر صرفاً اهداف نظامی را نشانه نمیگیرند، بلکه بهگونهای فزاینده زیرساختهای غیرنظامی را نیز در بر گرفتهاند.
بر اساس گزارشها، روز گذشته «پل بی۱» هدف حمله امریکا قرار گرفت. همزمان، ساختمان مرکزی انستیتو پاستور در قلب تهران، در پی یک حمله هوایی امریکا و اسرائیل تخریب شد. دو روز پیش از آن نیز یکی از ساختمانهای شرکت تحقیقاتی مهندسی توفیق دارو هدف قرار گرفته و بهطور کامل ویران شده بود.
در سوی مقابل، ایران شب گذشته را شبی کابوسوار برای امریکا و اسرائیل توصیف کرد و از اجرای حملات موشکی علیه اهدافی در اسرائیل و پایگاههای امریکایی در منطقه خبر داد. روابط عمومی سپاه پاسداران نیز اعلام کرد که دومین فروند از جنگنده فوقپیشرفته اف-۳۵ امریکایی در آسمان مرکزی ایران، توسط سامانه نوین پدافند هوافضای این نیرو منهدم شده.
در کنار میدان نبرد، جنگ لفظی نیز با شدت ادامه دارد. دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا، با انتشار ویدیویی از حمله به پل بی۱ در شبکه تروث سوشال هشدار داد که اهداف بعدی، زیرساختهای حیاتی ایران خواهند بود.
رئیسجمهور امریکا افزود: «وقت آن رسیده است که ایران پیش از آنکه خیلی دیر شود و چیزی از آنچه میتواند هنوز یک کشور باعظمت باشد باقی نماند، توافق کند. نیروی نظامی ما، بزرگترین و قدرتمندترین نیرو در هر جای جهان، حتی تخریب آنچه در ایران باقی مانده را آغاز نکرده است. پلها بعدی هستند، سپس نیروگاههای برق!»
این تهدیدها با واکنش تند مقامهای ایرانی مواجه شده است. سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، تأکید کرده که فشار و تهدید، مسیر تصمیمگیری تهران را تغییر نخواهد داد.
عراقچی، تاکید کرد:«هدف قرار دادن زیرساختهای غیرنظامی، از جمله پلهای نیمهکاره، هرگز ایرانیان را به تسلیم وادار نخواهد کرد… هر پل و هر ساختمانی، دوباره و اینبار مستحکمتر ساخته خواهد شد؛ اما آنچه هرگز ترمیم نخواهد شد، آسیبی است که به جایگاه، اعتبار و اعتماد به امریکا وارد شده است.»
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ایران نیز با لحنی هشدارآمیز واکنش نشان داد:«به خانه مادری ما چپ نگاه کنید؛ با همه خانواده طرف هستید. شفاف و صریح اعلام میکنم که ما برای دفاع از وطن حرف نمیزنیم، خون میدهیم. قبلاً هم این کار را کردهایم، حالا هم دوباره آمادهایم. اگر به خانه مادری ما چپ نگاه کنید. با تمام خانواده طرفید، با همهٔ ما. مسلح، آماده و ایستاده. بیا، منتظریم.»
همزمان، ابعاد حقوقی این درگیری نیز در سطح بینالمللی مورد توجه قرار گرفته است. صد تن از کارشناسان حقوق بینالملل با انتشار نامهای، نسبت به نقض جدی قواعد جنگ و احتمال وقوع جنایت جنگی از سوی ائتلاف امریکا-اسرائیل هشدار دادند.
در این نامه آمده: «هم رفتار و هم لحن و ادبیات امریکا در این جنگ عمیقاً نگرانکننده است از جمله تهدیدهای ترامپ برای نابودی کردن نیروگاه های ایران و در برخی موارد نقض قوانین بینالمللی به شمار میرود. حمله به ایران نقض آشکار منشور ملل متحد است که استفاده از زور را خارج از حالت دفاع از خود یا بدون مجوز شورای امنیت ممنوع میکند.»
در داخل امریکا، نشانههای شکاف و نارضایتی رو به افزایش است؛ موجی از برکناریها در سطوح عالی، از رئیس ستاد ارتش تا دادستان کل و جنرالهای ارشد، گزارش شده. این جنگ که از آغاز با پرسشهای جدی درباره مشروعیت همراه بود، اکنون بیش از پیش با بحرانهای سیاسی و اجتماعی روبهرو شده. متحدان سنتی امریکا از این جنگ حمایت نکردند و در داخل این کشور موجی از نارضایتی عمومی شکل گرفته. اختلافات در ساختار قدرت و ارتش، همراه با برکناریهای پیدرپی، نشان میدهد جنگ وارد مرحلهای فرسایشی و پیچیده شده. به نظر میرسد، امریکا و اسرائیل بیش از هر زمان از چارچوبهای اخلاقی و حقوقی فاصله گرفتهاند و پیامدهای آن در حال بازتعریف معادلات قدرت، اعتبار و نظم بینالمللی است.
تهدید ترامپ به ویرانی زیر ساختهای غیرنظامی ایران
- لینک کوتاه: https://afaaq.af/?p=21715
- منتشر شده در