پس از بازگرداندن پیکر آخرین گروگان اسراییلی از سوی حماس، بنیامن نتانیاهو، نخستوزیر اسراییل برای پیشبرد مرحلۀ دوم توافق آتشبس غزه شرط جدید گذاشت. نتانیاهو با تأکید بر تسریع مرحلۀ دوم آتشبس، اعلام کرد که مرحله بعدی گذار به سوی خلع سلاح حماس است. او تأکید کرد، تازمانیکه حماس خلع سلاح نشود، روند بازسازی در غزه آغاز نخواهد شد. نتانیاهو گفت: «به مصلحت ماست که انتقال به مرحلۀ دوم در غزه را تسریع کنیم. مرحله بعدی توافق آتشبس، خلع سلاح جنبش حماس است و هیچ روند بازسازیای پیش از تحقق این هدف آغاز نخواهد شد و دولت ما اجازه آغاز روند بازسازی غزه را نخواهد داد.»
خلع سلاح حماس و دیگر گروههای فلسطینی، عقبنشینی گستردهتر ارتش اسراییل از غزه و آغاز بازسازی این منطقه از مفاد اصلی مرحله دوم توافق است؛ بازسازیی که سازمان ملل هزینه آن را حدود ۷۰ میلیارد دالر برآورد کرده است.
استیو ویتکاف، فرستاده ویژه امریکا در خاورمیانه اعلام کرده که بازگرداندن پیکر آخرین گروگان اسراییلی راه را برای صلح و شکوفایی هموار میکند. ویتکاف گفت: «همه ۲۰ گروگان زنده و پیکر ۲۸ گروگان جانباخته اکنون به خانوادههایشان بازگشتهاند. این یک دستاورد تاریخی است که بسیاری انتظارش را نداشتند. این موفقیت نتیجه تلاشهای بیوقفه بسیاری از افراد، بهویژه ترامپ است. این، سپیدهدمی تازه در خاورمیانه است و ما متعهد به تحقق صلح و شکوفایی پایدار برای همه مردم منطقه هستیم.»
ارتش اسراییل هم با تحویلگیری پیکر آخرین گروگان از نزد حماس، اعلام کرد که تمام پیکر گروگانها از سرزمینهای فلسطینی بازگردانده شدهاند.
در همین حال، جنبش حماس اعلام کرد که پیکر تمام گروگانها به اسراییل تحویل داده شده و این جنبش بر تعهد خود به تسهیل کار کمیته مدیریت غزه و به موفقیت رساندن ماموریت آن متهد است.
حازم قاسم، سخنگوی حماس گفت: «یافتن پیکر آخرین اسیر اسراییلی در غزه، تعهد ما به تمامی مفاد توافق آتشبس، از جمله تبادل اسرا و بستن کامل این پرونده، را تایید میکند.»
در حالی اسراییل در مرحله دوم توافق آتشبس غزه، شرط جدید گذاشت و خلع سلاح حماس را مشروط بر آغاز روند بازسازی این باریکه کرده که حماس در مقابل، اعلام کرد سلاح آن برای دفاع از خود در برابر اشغالگری است.
شماری از آگاهان روابط بینالملل به تعهدات امریکا و اسراییل به توافق غزه به دیدۀ تردید نگریسته و باور دارند که تعهدشکنیهای اسراییل مرحله دوم توافق را به بنبست خواهد کشاند.
عبدالسلام ضعیف، سفیر پیشین امارت اسلامی در پاکستان میگوید که ایجاد شورای صلح برای غزه نمیتواند به تراژدی این «باریکه» پایان دهد و هدف ترامپ و اسراییل خلع سلاح و تضعیف اقتدار حماس است.
با توجه به تعهدشکنیهای اسراییل در مرحله نخست آتشبس و طرح شروط تازه در مرحله دوم، تردیدها درباره پایداری آتشبس غزه افزایش یافته است؛ اکنون این پرسش مطرح است که آیا آتشبس دوام خواهد آورد، آیا حماس به خلع سلاح تن میدهد، و در صورت شکست این مرحله، چه سناریوهای پرهزینهای در انتظار مردم فلسطین خواهد بود.