سید مجتبی خامنهای، فرزند دوم سیدعلی خامنهای، در سال ۱۳۴۸ در شهر مشهد متولد شد. وی از دوران جوانی مسیر تحصیلات حوزوی را در پیش گرفت و آموزشهای مقدماتی علوم دینی را در مدرسه مجتهدی تهرانی در تهران آغاز کرد. همزمان با سالهای جنگ ایران و عراق، او نیز مانند بسیاری از جوانان آن دوره در جبهههای جنگ حضور یافت و در کنار نیروهای رزمنده فعالیت داشت. پس از پایان جنگ، در سال ۱۳۶۸ برای ادامه تحصیلات دینی به شهر قم رفت و تا اوایل دهه ۱۳۷۰ در حوزه علمیه قم به تحصیل پرداخت.
وی در سال ۱۳۷۱ به تهران بازگشت و حدود پنج سال در این شهر به ادامه تحصیل دروس دینی مشغول بود. در سال ۱۳۷۶ ازدواج کرد و در همان سال برای تکمیل تحصیلات و بهرهمندی از فضای علمی، بار دیگر به قم مهاجرت کرد. در حوزه علمیه قم، او از محضر استادان برجستهای در رشتههای مختلف علوم اسلامی بهره برد. از جمله استادانی که در دروس سطوح عالی از آنان استفاده کرد میتوان به آیات احمدی میانهجی، رضا استادی و برخی دیگر از استادان برجسته حوزه اشاره کرد.
در مرحله دروس خارج فقه و اصول نیز از محضر شماری از مراجع و استادان بزرگ حوزه استفاده کرد؛ از جمله سیدعلی خامنهای، جواد تبریزی، حسین وحید خراسانی، سیدموسی شبیری زنجانی، مجتبی تهرانی و محمد مؤمن قمی. حضور در این جلسات علمی و استفاده از دیدگاههای مختلف فقهی و اصولی، نقش مهمی در شکلگیری مبانی علمی و فکری او داشته است.
سیدمجتبی خامنهای علاوه بر تحصیل، سالها به تدریس در حوزه دینی نیز اشتغال داشته است. گفته میشود که او بیش از هفده سال در تدریس دروس خارج فقه و اصول فعالیت داشته و در این مدت تلاش کرده است با ارائه تقریرات علمی و طرح مباحث جدید، به توسعه مباحث فقهی و اصولی کمک کند. از ویژگیهای تدریس او، توجه به نقد آراء پیشینیان، نظم در ارائه مطالب، استدلال منطقی و طرح دیدگاههای نو در برخی مسائل علمی عنوان شده است.
به تدریج درس خارج او در حوزه علمیه قم با استقبال طلاب و فضلا روبه رو شد و پیش از دوران همه گیری ویروس کرونا، صدها دانشجوی دینی در این جلسات شرکت میکردند. پس از شیوع کرونا، این جلسات بهصورت مجازی ادامه یافت و تعداد شرکتکنندگان افزایش یافت؛ بهگونهای که در آغاز سال تحصیلی ۱۴۰۲ بیش از هزار نفر برای حضور در درس او ثبتنام کردند. با این حال، وی در اقدامی غیرمنتظره اعلام کرد که جلسات درس خود را تعطیل میکند و از شاگردانش حلالیت طلبید. این تصمیم برای بسیاری از طلاب و ناظران حوزه غافلگیرکننده بود.
پس از انتشار این خبر، جمعی از طلاب و استادان حوزه علمیه قم در نامهای خواستار ازسرگیری درس او شدند، اما مجتبی خامنهای در دیدار با برخی شاگردان نزدیک خود اعلام کرد که دلیل این تصمیم جنبهای معنوی دارد و ترجیح میدهد در شرایطی که برخی کلاسهای دیگر حوزه کم رونق شدهاند، کلاس او با جمعیت زیاد ادامه نیابد. او از شاگردان خواست برای ادامه تحصیل به استادان دیگر مراجعه کنند و معیارهایی مانند توان علمی، تعهد دینی و سلامت اخلاقی را در انتخاب استاد در نظر بگیرند.
در ادامه فعالیتهای علمی، او به پژوهش و نگارش در زمینه فقه و اصول روی آورد و کارهایی مانند حاشیهنویسی بر برخی متون فقهی و بازنویسی مباحث درسی خود را پیگیری کرد. همچنین گفته میشود در کنار فعالیتهای علمی، از برخی مراکز و مؤسسات فقهی و آموزشی در حوزه علمیه حمایت کرده و در تأسیس برخی مراکز علمی نیز نقش داشته است. هدف این اقدامات تقویت فعالیتهای پژوهشی و تربیت طلابی با توان علمی و آشنایی با مسائل اجتماعی عنوان شده است.
سیدمجتبی خامنهای علاوه بر فعالیتهای علمی، ارتباط نزدیکی با برخی علما، مراجع و شخصیتهای مذهبی داشته و در محافل اخلاقی و معنوی نیز حضور داشته است. از جمله شخصیتهایی که از آنان تأثیر پذیرفته یا با آنان ارتباط داشته است، برخی از استادان برجسته اخلاق و عرفان در مدارس دینی قم و مشهد بودهاند. این ارتباطات به شکلگیری جنبههای معنوی و اخلاقی در شخصیت او کمک کرده است.
در کنار این فعالیتها، گفته میشود که او با برخی مسئولان و مدیران کشور نیز در ارتباط بوده و در برخی موضوعات مرتبط با مسائل کلان کشور و حوزههای مختلف حکمرانی دیدگاهها و پیشنهادهایی ارائه کرده است. همچنین در برخی نشستها با نخبگان علمی و کارشناسان حوزههای مختلف شرکت کرده و درباره مسائل اقتصادی، علمی و فناوری گفتوگوهایی داشته است.
در مجموع، سیدمجتبی خامنهای یکی از روحانیان و استادان حوزه علمیه است که علاوه بر فعالیتهای آموزشی و پژوهشی در حوزه فقه و اصول، در برخی عرصههای فکری و اجتماعی نیز حضور داشته و بهواسطه پیشینه خانوادگی و فعالیتهای علمی، در میان بخشی از طلاب و محافل مذهبی شناخته شده است.
سید مجتبی خامنهای، رهبر جدید ایران کیست؟

- لینک کوتاه: https://afaaq.af/?p=20627
- منتشر شده در